Bakan Fidan Azerbaycan’a Gidiyor

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Asya’da İşbirliği ve Güven Artırıcı Önlemler Konferansı (CICA) Devlet ve Hükümet Başkanları Konseyi’nin 7. Toplantısı’na katılmak üzere yarın Azerbaycan’ın başkenti Bakü’ye gidecek. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ı temsilen zirveye katılacak olan Fidan’ın, toplantıda hitapta bulunması ve çok sayıda ikili görüşme gerçekleştirmesi bekleniyor. Dışişleri Bakanlığı kaynaklarından edinilen bilgiye göre, Azerbaycan’ın dönem başkanlığında düzenlenecek zirvede üye ülkelerin yanı sıra gözlemci devletler ile uluslararası kuruluşların temsilcileri de bir araya gelecek. Bakü Zirvesi’nde iş birliği ve sürdürülebilir kalkınma gündemi Asya’da küresel siyaset ve ekonomi üzerinde etkili olan ülkeleri buluşturacak toplantıda, bölgesel iş birliğinin geliştirilmesi ve ortak önceliklerin belirlenmesi ele alınacak. Azerbaycan’ın dönem başkanlığı sürecinde öne çıkardığı “Asya’da Daha Güçlü CICA, Bağlantısallık, Dijitalleşme ve Sürdürülebilir Kalkınma” teması doğrultusunda çeşitli başlıkların gündeme gelmesi bekleniyor. Zirvenin sonuç belgesi niteliğindeki “Bakü Deklarasyonu”nun yanı sıra iş güvenliği ve sağlığı alanında iş birliğine ilişkin açıklamanın kabul edilmesi öngörülüyor. Ayrıca Laos’un CICA’ya yeni üye olarak katılımının ilan edilmesi bekleniyor. Fidan’ın gündeminde küresel krizler ve bölgesel istikrar var Bakan Hakan Fidan’ın zirvede yapacağı konuşmada, küresel krizler ve jeopolitik gelişmelerin ortaya çıkardığı sorunların çözümünde diyalog, uzlaşı, karşılıklı güven ve bölgesel sahiplenmenin önemine dikkat çekmesi bekleniyor. Fidan’ın, etkin çok taraflı diplomasinin korunması ve güçlendirilmesi gerektiğini vurgulaması, ülkeler arasında ortak çözümler geliştirilmesinin önemini dile getirmesi öngörülüyor. Gazze ve Filistin meselesi gündeme taşınacak Fidan’ın konuşmasında İsrail’in Gazze’deki saldırıları, işgal politikaları ve insani yardımların bölgeye ulaştırılmasına yönelik engellerin de gündeme gelmesi bekleniyor. Filistin halkının ağır yaşam koşullarına mahkûm edildiğine dikkat çekmesi öngörülen Fidan’ın, mevcut tablonun sona erdirilmesinin aciliyetini vurgulaması planlanıyor. Bakan Fidan’ın ayrıca, Batı Şeria’daki yasa dışı yerleşim faaliyetleri ve ilhak politikalarının kalıcı barışın önündeki engeller arasında bulunduğunu belirtmesi, iki devletli çözüm temelinde adil ve kalıcı barışın sağlanması için uluslararası toplumun İsrail üzerindeki baskısını artırması gerektiğini yinelemesi bekleniyor. Orta Koridor ve Kalkınma Yolu öne çıkacak Zirvede ekonomi, ticaret, enerji, teknoloji, dijitalleşme ve ulaştırma bağlantıları gibi alanlarda bölgesel iş birliğinin geliştirilmesi de ele alınacak. Fidan’ın, Türkiye’nin desteklediği Orta Koridor ve Kalkınma Yolu projelerinin bölgesel istikrar ve ekonomik refaha katkısına işaret etmesi bekleniyor. Orta Koridor Girişimi ile Kuşak ve Yol Girişimi’nin uyumlaştırılmasının, ülkeler arasındaki bağlantıları güçlendireceği ve ekonomik iş birliğine katkı sağlayacağı mesajının verilmesi öngörülüyor. Yapay zekâ ve dijital dönüşüm vurgusu Dijital dönüşüm ve yapay zekâ başta olmak üzere gelişmekte olan teknolojiler de zirvenin gündeminde yer alacak. Fidan’ın, teknolojilerin insan odaklı, güvenilir, ülkelerin dijital egemenliğine saygılı ve herkes için erişilebilir bir anlayışla geliştirilmesi gerektiğini vurgulaması bekleniyor. Küresel çevre sorunları ve iklim değişikliğiyle mücadele konusunda da siyasi iradenin güçlendirilmesi ve somut adımlar atılması gerektiğine dikkat çekmesi planlanıyor. Türkiye’nin Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı’nın (COP31) ev sahibi ve başkanı olarak iklim değişikliğinin kırılgan bölgeler üzerindeki etkilerinin azaltılmasında öncü rol üstlenmeye devam edeceği mesajının verilmesi öngörülüyor. CICA, Asya’da 28 ülkeyi aynı platformda buluşturuyor Asya’da güvenlik alanında çok taraflı iş birliğini geliştirmek amacıyla faaliyet gösteren CICA, farklı önceliklere sahip 28 ülkeyi ortak bir diyalog zemini etrafında bir araya getiriyor. Kuruluş, Asya kıtasının yüzölçümünün yaklaşık yüzde 90’ını ve dünya nüfusunun yarısından fazlasını kapsıyor. CICA bünyesindeki çalışmalar; askeri-siyasi, ekonomik, insani ve çevresel konuların yanı sıra yeni tehdit ve sınamalar olmak üzere beş temel boyutta yürütülüyor. Dönem başkanlığını geçmişte Kazakistan, Türkiye, Çin ve Tacikistan’ın üstlendiği kuruluşta Azerbaycan, 2024-2026 dönemi başkanlığını yürütüyor. Azerbaycan, bu süreçte bağlantısallık, dijitalleşme ve sürdürülebilir kalkınma alanlarındaki iş birliklerini geliştirmeyi ve CICA’nın tam teşekküllü bir uluslararası kuruluşa dönüşümünü hızlandırmayı hedefliyor. Bakü Deklarasyonu ile yeni dönem mesajı verilmesi bekleniyor Zirvede kabul edilmesi öngörülen Bakü Deklarasyonu’nda çevre, yapay zekâ, bağlantısallık, sürdürülebilir kalkınma ve küçük ve orta ölçekli işletmelerin geliştirilmesi gibi alanlarda yürütülen çalışmalara yer verilmesi bekleniyor. Belgede ayrıca CICA’nın kurumsal dönüşümü, Birleşmiş Milletler merkezli çok taraflılık ve kuruluşun Asya’daki iş birliğini artırmadaki rolünün vurgulanması öngörülüyor. İş güvenliği ve sağlığı alanındaki iş birliğine ilişkin açıklamada ise insan yaşamına verilen önemin yanı sıra ülkelerin yönetim kapasitelerini geliştirmesi ve bilgi-tecrübe paylaşımını artırması konularının öne çıkması bekleniyor. Türkiye, CICA’nın çalışmalarında aktif rol üstleniyor CICA’nın kurucu üyeleri arasında bulunan Türkiye, kuruluşun faaliyetlerine başlangıcından bu yana destek veriyor. Türkiye; yeni sınamalar ve tehditler, askeri-siyasi iş birliği, ticaret ve yatırım, küçük ve orta ölçekli işletmelerin geliştirilmesi ile terörle mücadele gibi alanlarda koordinasyon ve eş koordinasyon görevleri yürütüyor. Türkiye, 8 Haziran 2010’da CICA’nın 3. Zirvesi’ne İstanbul’da ev sahipliği yapmış, 2010-2014 yılları arasında kuruluşun dönem başkanlığını üstlenmişti. Bu dönemde Türkiye, CICA’nın kurumsal yapısının güçlendirilmesi, siyasi ve askeri vizyonunun geliştirilmesi ve uluslararası görünürlüğünün artırılması yönünde çalışmalar yürütmüştü.