Yasanın 12 Maddesi Belli Oldu

Terörsüz Türkiye sürecine ilişkin hazırlanan çerçeve yasa, TBMM Adalet Komisyonu'nda kabul edildi. 12 maddeden oluşan kanun teklifi, şimdi TBMM Genel Kurulu'nun gündemine gelecek. Meclis'teki görüşmelerin pazartesi günü başlaması beklenirken, teklif kapsamında soruşturma ve kovuşturmaların ertelenmesinden mahkûmiyet hükümlerinin infazına, silah ve malzeme tesliminden sürecin takibinden sorumlu Kurulun oluşturulmasına kadar çok sayıda düzenleme yer alıyor. İşte Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifi'nin madde madde ayrıntıları... 12 maddelik teklif Genel Kurul'a geliyor Terörsüz Türkiye sürecinin yasal çerçevesini oluşturması amacıyla hazırlanan kanun teklifi, TBMM Adalet Komisyonu'nda kabul edildi. 12 maddeden oluşan teklifin bir sonraki durağı TBMM Genel Kurulu olacak. Meclis'teki görüşmelerin pazartesi günü başlaması planlanıyor. Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifi, soruşturma ve kovuşturmaların ertelenmesi, bazı mahkûmiyetlerin infazının ertelenmesi, koruma tedbirleri, silah ve malzeme teslimi, sürecin takibi ve görev alan kişilerin hukuki güvenceye alınması gibi başlıkları kapsıyor. MADDE 1: Amaç ve kapsam Teklifin ilk maddesinde kanunun amacı ve kapsamı belirleniyor. Buna göre kanunun amacı; PKK/KCK terör örgütünün ve bununla bağlantılı her türlü oluşumun fiili varlığına son verdiğinin ve kontrolü altında bulunan her türlü silah ve mühimmatın teslim edildiğinin güvenlik kurumlarınca tespit edilmesi, bu tespitin teyidine ilişkin Milli Güvenlik Kurulu kararının Resmî Gazete'de yayımlanmasının ardından yürütülecek soruşturma ve kovuşturmalar ile verilen mahkûmiyet hükümlerinin infazının ertelenmesi ve yapılacak diğer işlemlerin belirlenmesi olarak ifade ediliyor. Düzenleme; PKK/KCK terör örgütünü kurma veya yönetme, örgüte üye olma, bilerek ve isteyerek yardım etme ve örgütün propagandasını yapma suçlarının yanı sıra örgütün faaliyeti kapsamında işlenen suçları ve örgüt lehine işlenen 7/2/2013 tarihli ve 6415 sayılı Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanun'da düzenlenen suçları kapsıyor. Böylece kanunun kapsamı, yalnızca PKK/KCK terör örgütünün faaliyetiyle bağlantılı olarak maddede belirtilen suçlarla sınırlandırılıyor. MADDE 2: Tanımlar İkinci maddede kanunda geçen bazı tanımlara yer veriliyor. Buna göre "örgüt" ifadesi, PKK/KCK terör örgütü ile bağlı bütün oluşumları; "Kurul" ifadesi ise kanunun 7'nci maddesi uyarınca oluşturulacak Kurulu ifade ediyor. MADDE 3: Soruşturma ve kovuşturmalar ertelenecek Teklifin üçüncü maddesi soruşturma ve kovuşturmaların ertelenmesine ilişkin düzenlemeleri içeriyor. Buna göre örgütün fiili varlığına son verdiğinin ve kontrolündeki her türlü silah ve mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespit edilmesi ve bu tespitin teyidine ilişkin Milli Güvenlik Kurulu kararının Resmî Gazete'de yayımlanması şartıyla, kanun kapsamındaki belirli suçlara ilişkin soruşturma ve kovuşturmalar ertelenebilecek. Ancak örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen kasten öldürme suçu ile 1 Haziran 2005 tarihinden önce işlenen ve müebbet hapis veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlardan yürütülen soruşturma ve kovuşturmalar bu düzenlemenin dışında tutuluyor. Üst sınırı 15 yıl veya daha az hapis cezasını gerektiren suçlara ilişkin soruşturma ve kovuşturmalar 5 yıl, 15 yıldan fazla hapis cezası ile müebbet hapis veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlara ilişkin soruşturma ve kovuşturmalar ise 10 yıl süreyle ertelenecek. Erteleme süresince dava zamanaşımı işlemeyecek. Suçun ispatına yarayan dosya ve deliller de erteleme kararının verildiği tarihten itibaren erteleme süresince muhafaza edilecek. Müsadereye konu eşya ve malvarlığı değerleri hakkında erteleme kararıyla birlikte tasfiye kararı verilecek ve söz konusu değerler Hazineye irat kaydedilecek. Verilen karar, kanun yollarına başvurma hakkı bulunan kişilere tebliğ edilecek. Kararda başvuru ve itiraz hakkı, bunların süreleri ve başvurulacak merci de gösterilecek. Erteleme kararına itiraz hakkı Cumhuriyet savcısı tarafından verilen erteleme kararlarına karşı kanun yollarına başvurma hakkı bulunanlar, iki hafta içinde sulh ceza hâkimliğine başvurabilecek. Kovuşturmanın ertelenmesine ilişkin mahkeme kararlarına karşı da iki hafta içinde itiraz edilebilecek. Ayrıca Milli Güvenlik Kurulu kararının Resmî Gazete'de yayımlanmasından önce işlenmiş olup kanun kapsamına giren suçlarla ilgili olarak bu tarihten sonra soruşturma başlatılması, Kurulun iznine bağlı olacak. MADDE 4: Tutuklama ve adli kontrol tedbirleri değerlendirilecek Dördüncü madde, koruma tedbirleri ve kanun yolu incelemesinde bulunan dosyalara ilişkin adli işlemleri düzenliyor. Üçüncü madde kapsamında ertelenmesi söz konusu olan suçlar nedeniyle verilmiş tutuklama ve adli kontrol tedbirleri, soruşturma veya kovuşturmanın bulunduğu aşamadaki yetkili hâkim veya mahkeme tarafından değerlendirilecek. Dosyanın bölge adliye mahkemesi veya Yargıtay ilgili ceza dairesinde bulunması halinde değerlendirme bu merciler tarafından yapılacak. Koşulların oluşması halinde koruma tedbirlerinin kaldırılmasına karar verilebilecek. İstinaf veya temyiz incelemesinde bulunan ve üçüncü madde kapsamında erteleme kararı verilecek suçlara ilişkin dosyalar hakkında ise bozma kararı verilecek. Bu maddenin uygulanabilmesi için 1'inci maddede belirtilen Milli Güvenlik Kurulu kararının Resmî Gazete'de yayımlanması ve 9'uncu maddede öngörülen yazılı başvurunun yapılması gerekecek. Dolayısıyla kanunun Resmî Gazete'de yayımlanması tek başına bu madde kapsamında re'sen işlem yapılması sonucunu doğurmayacak. Bununla birlikte beraat veya zamanaşımı nedeniyle verilen düşme kararları gibi kişinin daha lehine olan durumlarda, istinaf veya temyiz aşamasındaki dosyalar hakkında bozma kararı verilmeyecek. Bu dosyalar esastan incelenerek yargılama sonuçlandırılacak. MADDE 5: Erteleme kararları özel sisteme kaydedilecek Beşinci madde, erteleme kararlarının kaydedilmesini ve erteleme süresi içerisinde yeniden suç işlenmesi halinde uygulanacak hükümleri düzenliyor. Üçüncü madde kapsamında verilen erteleme kararları, bu kararlara özgü bir sisteme kaydedilecek. Söz konusu kayıtlar yalnızca bir soruşturma veya kovuşturmayla bağlantılı olarak Cumhuriyet savcısı, hâkim veya mahkeme tarafından istenmesi halinde kullanılabilecek. Yeniden terör suçu işlenirse erteleme kaldırılacak Erteleme kararının verildiği tarihten itibaren erteleme süresi içinde terör suçlarından birinin işlenmesi halinde, erteleme kararı kaldırılacak ve soruşturma veya kovuşturmaya devam edilecek. Yürütülen soruşturma veya kovuşturma sonucunda mahkûmiyet kararı verilmesi halinde verilen cezanın infazı, kanunun 6'ncı maddesi kapsamında ertelenmeyecek ve mahkûmiyet hükümlerinin bütün sonuçları doğacak. Erteleme süresi boyunca yeni bir terör suçu işlenmemesi halinde ise soruşturma aşamasındaki dosyalarda kovuşturma yapılmasına yer olmadığına, kovuşturma aşamasındaki dosyalarda ise davanın düşmesine karar verilecek. MADDE 6: Mahkûmiyetlerin infazı ertelenebilecek Altıncı madde, mahkûmiyet hükümlerinin infazının ertelenmesine ilişkin düzenlemeleri içeriyor. Örgütün fiili varlığına son verdiğinin ve kontrolündeki silah ve mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespit edilmesi ve bu tespitin teyidine ilişkin Milli Güvenlik Kurulu kararının Resmî Gazete'de yayımlanması şartıyla, kanun kapsamındaki bazı mahkûmiyetlerin infazı ertelenebilecek. Örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen kasten öldürme suçundan mahkûm olanlar ile 1 Haziran 2005 tarihinden önce işlenen suçlar nedeniyle müebbet hapis veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına mahkûm olanlar bu düzenlemenin dışında tutuluyor. Buna göre; Toplam 15 yıl veya daha az hapis cezasına mahkûm olan hükümlülerin cezalarının infazı 5 yıl süreyle, Toplam 15 yıldan fazla hapis cezası ile müebbet hapis veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına mahkûm olan hükümlülerin cezalarının infazı ise 10 yıl süreyle infaz hâkiminin kararıyla ertelenebilecek. Bu düzenleme müsadere kararlarının yerine getirilmesine engel olmayacak. Erteleme süresi içerisinde ceza zamanaşımı da işlemeyecek. İnfaz hâkiminin verdiği erteleme kararlarına itiraz edilebilecek. Erteleme kararları, beşinci maddede belirtilen özel sisteme kaydedilecek ve kayıtlar yalnızca bir soruşturma veya kovuşturmayla bağlantılı olarak Cumhuriyet savcısı, hâkim veya mahkeme tarafından istenmesi halinde kullanılabilecek. Erteleme süresinde yeni suç işlenirse ceza infaz edilecek Erteleme kararının verildiği tarihten itibaren erteleme süresi içerisinde terör suçlarından birinin işlenmesi halinde, infaz hâkimi erteleme kararını kaldırarak cezanın infazının devamına karar verecek. Belirlenen süre içerisinde yeni bir terör suçu işlenmemesi halinde ise verilen ceza infaz edilmiş sayılacak. Erteleme kararlarının takibi Cumhuriyet başsavcılıkları tarafından yapılacak. MADDE 7: Süreci takip edecek Kurul oluşturulacak Teklifin yedinci maddesi, sürecin takip edilmesi, koordinasyonunun sağlanması ve kanun hükümlerinin uygulanmasına ilişkin bir Kurul oluşturulmasını öngörüyor. Kanunun Resmî Gazete'de yayımlanmasının ardından kurulacak yapıya Cumhurbaşkanı Yardımcısı başkanlık edecek. Kurulda; Adalet Bakanı, Dışişleri Bakanı, İçişleri Bakanı, Milli Savunma Bakanı, Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri, Milli İstihbarat Teşkilatı Başkanı, Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreteri yer alacak. Kurul, kanun kapsamındaki faaliyetlerin uygulanmasını takip edecek ve değerlendirecek. İhtiyaç duyulması halinde Kurul tarafından alt komisyonlar oluşturulabilecek. Bakanlık, kurum ve kuruluşların temsilcileri ile gerekli görülen kişiler Kurul ve komisyon toplantılarına davet edilebilecek. Kurul ayrıca sürecin örgüt nezdindeki ilerlemesini ve koordinasyonunu sağlamak amacıyla alt komisyonlarda görevlendirme yapabilecek. Kurul dönemsel değerlendirme yapacak Milli Güvenlik Kurulu kararının Resmî Gazete'de yayımlanmasının ardından, kanunun amacı ve kapsamı doğrultusunda örgütün tamamen tasfiyesi ve bu duruma ilişkin gözlem raporları uyarınca Kurul tarafından dönemsel değerlendirmeler yapılabilecek. Kurul gerekli görmesi halinde adli, idari ve yasal düzenlemeler konusunda talepte bulunabilecek. Kanun kapsamında verilen erteleme kararları da Milli Güvenlik Kurulu kararının Resmî Gazete'de yayımlanmasının ardından dönemsel olarak Kurul tarafından değerlendirilecek. Gerekli görülmesi halinde soruşturma ve kovuşturmalar nedeniyle doğan hak yoksunluklarının tüm sonuçlarıyla ortadan kaldırılması sulh ceza hâkimliğinden veya mahkemesinden talep edilebilecek. Mahkûmiyet hükümleri nedeniyle doğan hak yoksunluklarının tüm sonuçlarıyla ortadan kaldırılması ise infaz hâkimliğinden istenebilecek. Bu talepler hakkında ilgili merci karar verecek ve verilen kararlara karşı itiraz edilebilecek. Mahkûmiyet hükümleri nedeniyle doğan hak yoksunluklarının ortadan kaldırılmasına yönelik talepte bulunulabilmesi için, 5 yıl süreyle verilen erteleme kararlarında karar tarihinden itibaren 2 yıl, 10 yıl süreyle verilen erteleme kararlarında ise 3 yıl geçmiş olması gerekecek. TBMM'ye düzenli bilgilendirme yapılacak Kurul, çalışmaları hakkında Türkiye Büyük Millet Meclisini düzenli olarak bilgilendirecek. TBMM Başkanlığı tarafından kanun kapsamındaki faaliyetleri izlemek üzere bir İzleme Komisyonu kurulacak. İzleme Komisyonu, kanun kapsamındaki faaliyetleri takip edecek ve tavsiyelerde bulunabilecek. Kurulun sekreterya hizmetleri ise Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliği tarafından yerine getirilecek. MADDE 8: Silah ve malzemeler kayıt altına alınacak Teklifin sekizinci maddesinde silah ve malzeme teslimine ilişkin düzenlemeler yer alıyor. Kanun kapsamındaki örgüt mensuplarının beraberlerinde getirdikleri veya beyan ettikleri; Silah, Mühimmat, Araç, Gereç, Patlayıcı madde, Her türlü malzeme kayıt altına alınacak. Kayıt işlemleri ile kayıt altına alınan silah, mühimmat, araç, gereç, patlayıcı madde ve diğer malzemeler hakkında uygulanacak usul ve esaslar, güvenlik kurumlarının görüşü alınarak İçişleri Bakanlığı ve Milli Savunma Bakanlığı tarafından belirlenecek. MADDE 9: Başvuru için 6 aylık süre Dokuzuncu madde, kanun hükümlerinden yararlanmak isteyen kişiler için süre öngörüyor. Milli Güvenlik Kurulu kararının Resmî Gazete'de yayımlanmasının ardından 6 ay içinde, kanun hükümlerinden yararlanmak isteyen kişilerin bulundukları yerdeki Cumhuriyet başsavcılıklarına veya Kurul tarafından görevlendirilen kurumlara yazılı olarak başvurmaları gerekecek. Bu kişilere kanun hükümleri uygulanabilecek. MADDE 10: Görevlilere hukuki güvence Onuncu maddede görev ve sorumluluk düzenlemesine yer veriliyor. Kanun kapsamında verilen görevler, ilgili kamu kurum ve kuruluşları tarafından ivedilikle yerine getirilecek. Ayrıca kanunun amaç ve faaliyetleri kapsamında verilen görevleri yerine getiren kişilerin, bu görevleri nedeniyle hukuki, idari veya cezai sorumluluğunun doğmayacağı hükme bağlanıyor. Bu düzenlemeyle kanunun amacını gerçekleştirmeye yönelik çalışmalar yürüten başta Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu üyeleri olmak üzere tüm görevliler bakımından yasal güvence sağlanması öngörülüyor. MADDE 11: Yürürlük Teklifin 11'inci maddesi yürürlük maddesini oluşturuyor. Buna göre kanun, yayımı tarihinde yürürlüğe girecek. MADDE 12: Yürütme Teklifin son maddesi olan 12'nci madde ise yürütmeye ilişkin. Buna göre kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütecek. Teklifte öne çıkan başlıklar 12 maddelik çerçeve yasa teklifinde öne çıkan düzenlemeler özetle şöyle: PKK/KCK terör örgütünün fiili varlığının sona ermesi ve silahların tesliminin güvenlik kurumlarınca tespit edilmesi şartı getiriliyor. Bu tespitin Milli Güvenlik Kurulu kararıyla teyit edilmesi ve kararın Resmî Gazete'de yayımlanması öngörülüyor. Kanun kapsamındaki bazı soruşturma ve kovuşturmaların 5 veya 10 yıl süreyle ertelenmesi düzenleniyor. Bazı mahkûmiyetlerin infazının 5 veya 10 yıl süreyle ertelenebilmesine imkân tanınıyor. Kasten öldürme suçu ile belirli müebbet ve ağırlaştırılmış müebbet hapis cezalarını gerektiren suçlar kapsam dışında tutuluyor. Erteleme süresi içinde terör suçu işlenmesi halinde erteleme kararlarının kaldırılması öngörülüyor. Silah, mühimmat, araç, gereç, patlayıcı madde ve diğer malzemelerin kayıt altına alınması düzenleniyor. Süreci takip etmek ve değerlendirmek üzere Cumhurbaşkanı Yardımcısının başkanlığında bir Kurul oluşturuluyor. TBMM Başkanlığı tarafından süreci izlemek üzere İzleme Komisyonu kurulması öngörülüyor. Kanun hükümlerinden yararlanmak isteyenler için Milli Güvenlik Kurulu kararının Resmî Gazete'de yayımlanmasının ardından 6 aylık başvuru süresi getiriliyor. Kanun kapsamında görev yapan kişilere hukuki, idari ve cezai sorumluluk bakımından güvence sağlanıyor. Kanunun yayımı tarihinde yürürlüğe girmesi ve hükümlerinin Cumhurbaşkanı tarafından yürütülmesi düzenleniyor.