ABD'de kaos bitmiyor!
ABD'de hava trafik kontrol sistemlerinde yaşanan teknik arızanın ardından başlayan ulaşım krizi üçüncü gününde de etkisini sürdürüyor. Ülke genelinde binlerce uçuş iptal edilirken, binlerce seferde de gecikmeler yaşandı. Washington'daki Ronald Reagan Ulusal Havalimanı'nda yolcuların teslim alamadığı bavullar terminalde yığınlar oluştururken, havalimanlarında yoğunluk giderek arttı.
4,5 SAATLİK UÇUŞ YASAĞI KRİZİ TETİKLEDİ
ABD'de 13 Kasım Cuma günü hava trafik kontrol merkezlerinde meydana gelen teknik arıza, kısa sürede ülke genelindeki hava ulaşımını felç etti. Federal Havacılık İdaresi (FAA), radar ve iletişim sistemlerinde yaşanan istikrarsızlık nedeniyle tüm havalimanlarında uçak kalkışlarını geçici olarak durdurdu.
Yaklaşık 4,5 saat devam eden uçuş yasağı, ABD doğu saatiyle 20.15'te kaldırıldı. Ancak uçuşların yeniden başlamasıyla sorunlar sona ermedi. Uçakların, pilotların ve kabin ekiplerinin farklı havalimanlarında mahsur kalması, hafta sonu boyunca iptal ve gecikmelerin devam etmesine neden oldu.
FAA'nın 15 Kasım'da paylaştığı verilere göre, 13 Kasım'da ülke genelinde yaklaşık 12 bin 462 uçuş iptal edildi. Bu seferlerin 9 bin 82'si büyük hava yolu şirketlerine aitti. Kurum, iptallerin tamamının doğrudan uçuş yasağından kaynaklanmadığının da altını çizdi.
WASHINGTON HAVALİMANINDA BAVUL DAĞLARI OLUŞTU
Krizin en dikkat çekici görüntüleri Washington yakınlarındaki Ronald Reagan Ulusal Havalimanı'ndan geldi. İptal edilen ve ertelenen seferler nedeniyle yolcuların bagajları teslim alanlarında birikerek büyük yığınlara dönüştü.
Terminalin farklı noktalarına taşan bavullar, havalimanında alışılmışın dışında görüntüler oluşturdu. Bagajlarını bulmaya çalışan yolcuların yanı sıra uçuş bilgisi almak isteyen yüzlerce kişi de uzun süre beklemek zorunda kaldı.
Oturma alanlarının dolması üzerine bazı yolcular yere otururken, bazıları bavullarını masa olarak kullanıp bilgisayarlarından işlemlerini yapmaya çalıştı. Havalimanı yönetimi, terminallerin uçuş yasağı sırasında açık tutulduğunu ancak yolcuların ciddi gecikmelerle karşılaşabileceğini bildirdi.
22 KONTROL MERKEZİNİN 17'SİNDE SİSTEM ARIZASI
FAA tarafından yürütülen incelemeler, teknik sorunun geniş bir alana yayıldığını ortaya koydu. ABD genelindeki 22 hava trafik kontrol merkezinin 17'sinde sistem istikrarsızlığı tespit edildi. Arızanın, uçakların havalimanlarına yaklaşmasını ve kalkış sonrası yönlendirilmesini sağlayan bazı kontrol birimlerini de etkilediği belirtildi.
Sorunun temelinde hava trafik kontrol merkezlerini birbirine bağlayan eski telekomünikasyon altyapısı yer aldı. Sisteme her 4-5 saniyede yaklaşık bin bağlantı isteği gönderilmesi, iletişim ağında aşırı yük oluşturdu.
Yoğun veri trafiği, pilotlarla iletişim kurulmasını sağlayan sistemleri ve radar bilgilerinin aktarımını olumsuz etkiledi. FAA, bütün iletişim kanallarının devre dışı kalmadığını, bazı frekansların ve radar bağlantılarının çalışmayı sürdürdüğünü açıkladı.
ARIZANIN KAYNAĞI İKİ EYALETTE İNCELENDİ
Teknik incelemelerde Teksas'ın Amarillo kentindeki radar istasyonu ile Arkansas'ın El Dorado kentindeki telsiz iletişim tesisi mercek altına alındı.
FAA'nın ağ hizmetlerini sağlayan L3Harris şirketinin El Dorado'daki tesiste yeni bir yönlendirici kurulumu dahil çeşitli çalışmalar yürüttüğü belirtildi. Aşırı veri trafiği nedeniyle iki noktadan gelen bağlantıların engellendiği ve iletişim ağının yeniden dengelendiği bildirildi.
Benzer sorunların tekrarlanmaması amacıyla yaklaşık 60 yönlendiricide aynı işlev tedbiren devre dışı bırakıldı. Arızanın kesin teknik nedenine ilişkin incelemelerin ise sürdüğü kaydedildi.
3 BİN 500 UÇAK GÜVENLİ ŞEKİLDE İNDİRİLDİ
Uçuş yasağının başladığı sırada ABD hava sahasında yaklaşık 3 bin 500 uçak bulunuyordu. Hava trafik kontrolörleri ve pilotlar, kullanılabilir iletişim kanallarından yararlanarak uçakların güvenli şekilde iniş yapmasını sağladı.
FAA, olay sırasında hiçbir uçağın kaybolmadığını, bütün uçakların güvenli şekilde iniş yaptığını ve yolcuların can güvenliğinin tehlikeye girmediğini duyurdu.
Hava sahasının yeniden açılmasının ardından yalnızca cuma gecesi 8 binden fazla uçuş operasyonu gerçekleştirildi.
ABD'DEKİ KRİZ ULUSLARARASI UÇUŞLARI DA ETKİLEDİ
ABD'de uygulanan uçuş yasağı, uluslararası hava trafiğinde de aksamalara yol açtı. Avrupa'dan ABD'ye yapılacak bazı uçuşlar geçici olarak durdurulurken, Meksika çıkışlı seferlere de kısıtlamalar getirildi.
Yasağın ilk saatlerinde yüzlerce uçak rotasını değiştirmek zorunda kaldı. Bazı uçaklar kalkış yaptıkları havalimanlarına geri dönerken bazıları farklı havalimanlarına yönlendirildi.
Krizden hava kargo taşımacılığı da etkilendi. FedEx başta olmak üzere kargo şirketleri, teslimatlarda yaşanabilecek gecikmelere karşı önlem aldı.
PAZAR GÜNÜ 11 BİN 500'DEN FAZLA SEFER AKSADI
Uçuş yasağının kaldırılmasının üzerinden iki gün geçmesine rağmen havalimanlarındaki yoğunluk azalmadı. 15 Kasım verilerine göre, pazar günü ABD genelinde yaklaşık 2 bin 100 uçuş iptal edilirken 9 bin 400 seferde gecikme yaşandı. Böylece aksaklıklardan etkilenen uçuş sayısı 11 bin 500'ü aştı.
Cumartesi günü de yaklaşık 6 bin 700 uçuş iptal edilmiş, 9 bin 100'den fazla sefer gecikmişti.
Hava yolu şirketleri arasında en fazla iptal oranlarından biri JetBlue'da görüldü. Şirketin pazar günkü uçuşlarının yaklaşık yüzde 28'i, American Airlines'ın seferlerinin ise yüzde 20'si iptal edildi. United Airlines, Southwest ve Delta da aksaklıklardan etkilenen şirketler arasında yer aldı.
HAVA YOLU ŞİRKETLERİNDEN YOLCULARA ERTELEME ÇAĞRISI
Uçuş programlarını yeniden düzenlemeye çalışan hava yolu şirketleri, yolcuları seyahat planlarında esnek davranmaya çağırdı.
Delta Air Lines, seyahat tarihini değiştirme imkanı bulunan müşterilerine uçuşlarını pazartesi veya sonraki günlere ertelemelerini tavsiye etti. American Airlines operasyonlarını yeniden düzenlerken Alaska Airlines da uçak ve personel planlamasının zaman alacağı uyarısında bulundu.
FAA Başkanı Bryan Bedford, uçuş programlarının pazar akşamına kadar büyük ölçüde normale dönmesini beklediklerini açıkladı. Ulaştırma Bakanı Sean Duffy ise hava ulaşımındaki toparlanmanın pazartesi günü gerçekleşeceğini öngördü.
SİBER SALDIRI ŞÜPHESİNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
Ülke genelindeki uçuşları durma noktasına getiren teknik arızanın ardından siber saldırı ihtimali de gündeme geldi. Ancak FAA ve ABD İç Güvenlik Bakanlığı, ilk bulguların herhangi bir siber saldırıya işaret etmediğini bildirdi.
Yetkililer, yaşanan sorunun aynı dönemde Microsoft hizmetlerinde görülen kesintiyle de bağlantılı olmadığını açıkladı.
Arıza, ABD'nin uzun süredir tartışılan eski hava trafik kontrol altyapısını yeniden gündeme taşıdı. Ulaştırma Bakanlığı, sistemlerin modernize edilmesi için ilave yatırımlara ihtiyaç duyulduğuna dikkat çekti.
11 EYLÜL'DEN BU YANA EN UZUN UÇUŞ DURDURMA KARARI
13 Kasım'da uygulanan yaklaşık 4,5 saatlik uçuş yasağı, 11 Eylül 2001 saldırılarından bu yana ABD genelinde alınan en uzun süreli uçuş durdurma kararı oldu.
Ülkede benzer bir aksama Ocak 2023'te de yaşanmış, pilotlara uçuş güvenliği bildirimleri gönderen sistemdeki arıza nedeniyle uçak kalkışları yaklaşık iki saat durdurulmuştu.
Son olayda ise teknik arızanın giderilmesine rağmen uçuşların ve hava yolu operasyonlarının normale dönmesi günler sürdü.
Tepkiniz Nedir?
Beğen
0
Beğenmiyorum
0
Aşk
0
Komik
0
Öfkeli
0
Üzgün
0
Vay
0