ABD-Çin Vergi Pazarlığı Sürüyor

ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, Çin’in 1,2 trilyon dolara ulaşan ticaret fazlasının sürdürülebilir olmadığını belirterek, küresel ticaret dengesizliklerinin azaltılması amacıyla G20 ülkelerini Çin ile ticaret koşullarını yeniden değerlendirmeye çağıracağını söyledi. Bessent, G20 maliye liderleri toplantısı öncesinde verdiği röportajda, ABD’nin Çin ile ticaret pozisyonunun hızla iyileştiğini ancak Çin’in mevcut ihracat performansının küresel ekonomi açısından sürdürülebilir olmadığını ifade etti. “Dünya, 1,2 Trilyon Dolarlık Fazlası Olan Çin’i Kaldıramaz” Bessent, Çin ekonomisinin zayıf iç talep nedeniyle ihracata daha fazla ağırlık verdiğini belirterek, Pekin yönetiminin ekonomik yapısını yeniden dengelemesi gerektiğini savundu. Bessent, “Dünya, 1,2 trilyon dolarlık ticaret fazlasına sahip bir Çin’i kaldıramaz. Çin’de ekonomi oldukça zayıf ve ihracat yoluyla bu durumdan kurtulmaya çalışıyorlar. Ekonomilerini yeniden dengelemeleri gerekiyor.” ifadelerini kullandı. ABD Hazine Bakanı, Çin’in ihracata dayalı büyüme modelinin yalnızca ABD açısından değil, diğer büyük sanayi ekonomileri açısından da giderek daha fazla baskı oluşturduğunu söyledi. ABD’den G20’de Ortak Ticaret Mesajı Çabası Bessent’in Çin’e karşı daha koordineli bir ticari yaklaşım oluşturma girişimi, ABD’nin mevcut gümrük vergisi politikasını yeniden yapılandırmaya çalıştığı bir döneme denk geliyor. ABD yönetiminin Çin’den yapılan ithalatı yüksek gümrük vergileri ve bazı ürünlere yönelik kısıtlamalarla sınırlandırması, Çin mallarının başta Avrupa ve Latin Amerika olmak üzere diğer pazarlara yönelmesine ilişkin endişeleri artırdı. Bessent, diğer sanayi ekonomilerinin Çin’den artan ithalatın yaratacağı baskıyla karşı karşıya kalacağını daha önce de dile getirdiğini belirterek, bu ülkelerin artık önemli kararlar vermek zorunda olduğunu söyledi. Bessent’e göre Çin’in ihracata bağımlılığını azaltması ve uzun süredir zayıf seyreden iç talebini güçlendirmesi konusunda diğer ülkelerin de rol üstlenmesi gerekiyor. “Dünyanın geri kalanının Çin ile olan ticaret koşullarını gözden geçirmesi gerekecek.” diyen Bessent, G20 kapsamında ticaret ve cari hesap dengesizliklerinin azaltılmasına yönelik ortak bir bildirinin kabul edilmesi için ABD’nin girişimlerde bulunacağını belirtti. ABD-Çin Ticaret Açığı Geriledi ABD Başkanı Donald Trump’ın 2025’te göreve dönmesinin ardından uygulanan gümrük vergilerinin, ABD ile Çin arasındaki ticaret dengesini Washington lehine değiştirmeye başladığı görülüyor. ABD Sayım Bürosu verilerine göre, ABD’nin Çin ile ticaret açığı 2026’nın ilk altı ayında geçen yılın aynı dönemine kıyasla yaklaşık üçte bir oranında azalarak 73,9 milyar dolara geriledi. Geçen yılın aynı döneminde ise ithalatçıların beklenen gümrük vergilerinden kaçınmak amacıyla Çin’den yapılan ithalatı öne çekmesi nedeniyle ithalat hacminde geçici bir artış yaşanmıştı. “Yeni Plaza Anlaşması” Önerisine Mesafeli Bazı ekonomistler ve Avrupalı liderler, ticaret dengesizliklerinin azaltılması amacıyla Çin yuanının değer kazanmasını sağlayacak koordineli bir girişim çağrısında bulunuyor. Ancak Bessent, yuanın güçlendirilmesine yönelik böyle bir adımın ticaret sorunlarını çözmedeki etkisini sorguladı. Uluslararası Para Fonu’nun yuanın değerinin yüzde 21’e kadar düşük olabileceğini değerlendirdiğini belirten Bessent, para birimleri üzerinden yeni bir düzenleme yapılması fikrine de mesafeli yaklaştı. Bessent, 1985’te dolar karşısında diğer para birimlerinin değer kazanmasını hedefleyen Plaza Anlaşması’nın yeni bir versiyonunun oluşturulmasının, ticaretteki temel sorunları çözmek yerine bunlardan kaçınmanın kolay bir yolu olacağını savundu. ABD Hazine Bakanına göre asıl sorun, Çin’deki aşırı sanayi sübvansiyonları ve kronik olarak zayıf seyreden iç talep. ABD-Çin Arasında Sınırlı Gümrük Vergisi İndirimi Gündemde Bessent, ABD ile Çin arasında yapılması planlanan yeni görüşmelerin yalnızca genel ticaret dengesizlikleriyle sınırlı kalmayacağını da belirtti. ABD Başkanı Donald Trump ile Çin Devlet Başkanı Xi Jinping arasında eylül ayı sonunda yapılması planlanan Beyaz Saray görüşmesi öncesinde iki ülke yetkililerinin, stratejik olmayan mallara yönelik olası gümrük vergisi indirimlerini görüşmeye devam edeceğini söyledi. Bessent ayrıca, gelişmiş yapay zeka modellerinin devlet dışı aktörlerin eline geçmesini engellemeye yönelik güvenlik önlemlerinin de görüşmelerin gündeminde olduğunu açıkladı. Bessent, ABD ve Çin tarafında yaklaşık 30’ar milyar dolar değerinde stratejik veya kritik olmayan mal bulunduğunu belirterek, bu ürünlere uygulanan gümrük vergilerinin kaldırılabileceğini söyledi. ABD, Gümrük Vergisi Politikasını Yeniden Yapılandırıyor Eylül ayındaki Trump-Xi görüşmesi, ABD’nin Çin’e yönelik gümrük vergisi politikasını yeniden şekillendirmeye çalıştığı bir dönemde gerçekleşecek. ABD Yüksek Mahkemesi’nin, acil durum yasası kapsamında uygulanan ve Çin ithalatına getirilen yüzde 20’lik verginin de dahil olduğu geniş kapsamlı gümrük vergilerini iptal etmesinin ardından Trump yönetimi yeni bir ticaret politikası oluşturma sürecine girdi. Trump yönetimi ayrıca temmuz ayında, zorla çalıştırmayla mücadele kapsamında yürütülen bir ticaret soruşturması kapsamında Çin ithalatına yüzde 12,5 oranında gümrük vergisi getirdi. Washington yönetiminin, Çin’in aşırı sanayi kapasitesine ilişkin ayrı bir soruşturma kapsamında yeni gümrük vergileri uygulamaya hazırlandığı da belirtiliyor. Bessent, Çinli Yetkililerle Görüşecek Bessent, eylül ayındaki zirve öncesinde Çin Başbakan Yardımcısı He Lifeng ile yüz yüze görüşüp görüşmeyeceğinin henüz netleşmediğini söyledi. ABD Hazine Bakanı ayrıca Asheville’de düzenlenecek G20 konferansı sırasında Çin Halk Bankası Başkanı Pan Gongsheng ile ikili görüşme yapmayı planladığını açıkladı. Bessent, görüşmenin ayrıntıları konusunda ise bilgi vermekten kaçındı. ABD ile Çin arasındaki müzakerelerin, bir yandan gümrük vergilerinin yeniden düzenlenmesi, diğer yandan küresel ticaret dengesizliklerinin azaltılması başlıkları üzerinden devam etmesi bekleniyor.